W Saloniku Artystycznym Krośnieńskiej Biblioteki Publicznej 27 stycznia 2026 roku odbyło się kolejne spotkanie Dyskusyjnego Klubu Seniora. Klubowicze dyskutowali na temat życia i twórczości literackiej Elizy Orzeszkowej.
Eliza Orzeszkowa była jedną z najwybitniejszych pisarek polskiego pozytywizmu. W swojej twórczości poruszała tematy związane z problematyką społeczną, narodowościową, emancypacją kobiet.
Autorka „Nad Niemnem” urodziła się 6 czerwca 1841 roku w Milkowszczyźnie, niedaleko Grodna, gdzie przeżyła pierwsze lata dzieciństwa. Później kształciła się na pensji u sióstr sakramentek w Warszawie. Tam zaprzyjaźniła się z Marią Konopnicką, z którą łączyły ją wspólne pasje i zainteresowania (głównie literackie).
W wieku siedemnastu lat, pod naciskiem matki, poślubiła Piotra Orzeszkę. Okres powstania styczniowego spędziła w Ludwinowie, majątku męża, wspierając powstańców w służbach pomocniczych. Tam też przez dwa tygodnie przebywał chory Romuald Traugutt. Jej mąż poniósł karę za pomoc powstańcom (zesłanie na Sybir i konfiskata majątku). Eliza Orzeszkowa za nim nie pojechała. Przeniosła się na Milkowszczyznę i starała się o rozwód, który uzyskała w 1869 roku. Nie umiała zarządzać majątkiem ziemskim, sprzedała go i przeniosła się do Grodna. W 1894 roku ponownie wyszła za mąż za wieloletniego przyjaciela Stanisława Nahorskiego (zmarł w 1896 roku).
„Polska George Sand”, jak ją nazywano (ze względu na zainteresowania kwestią kobiecą, w tym feminizmem), zmarła 18 maja 1910 roku w Grodnie. Tam została pochowana na cmentarzu parafialnym.
Eliza Orzeszkowa uważana jest za najwybitniejszą powieściopisarkę końca XIX wieku, obok Bolesława Prusa. Pozostawiła ogromny dorobek literacki, powieściowy, nowelistyczny i publicystyczny. Jej utwory od ponad stu lat należą do kanonu lektur Polaków. Jej najsłynniejsze powieści „Nad Niemnem” i „Cham” doczekały się kilku ekranizacji.
